Afluisterpraktijken

In een gesprek afgelopen vrijdag vertelde ik, tot ongeloof van mijn gesprekspartner, dat de Nederlandse overheid groot- schalig internationale telecommunicatie afluistert.

Echelon
Een aantal jaren geleden is er de nodige ophef geweest over Echelon – een grootschalig wereldwijd afluisterproject van de Verenigde Staten, Groot-Brittannixc3xab, Canada, Australixc3xab en Nieuw-Zeeland.
Dit project omvat grote afluisterstations die zoveel mogelijk van de internationale telecommunicatie, telefoon- en computerverkeer, onderscheppen. Dat alles wordt dan op basis van trefwoorden, telefoonnummers en ip-adressen doorzocht, onge- veer net zoals je met Google internet doorzoekt.
Tegen dit Echelonsysteem is het nodige protest geweest, maar wat daarbij niet of nauwelijks bekend geworden is, is dat de Nederlandse overheid precies hetzelfde doet, zij het (uiteraard) op kleinere schaal.

NSO
Naast de inmiddels wel bekende AIVD en de minder bekende MIVD, hebben we in Nederland namelijk ook de totaal onbekende Nationale Signaalinterceptie Organisatie (NSO). Dit wordt ook wel de Nationale SIGINT Organisatie genoemd, waarbij SIGINT de in geheime-dienstkringen gebruikelijke afkorting is voor Signals Intelligence: inlichtingen uit draadloze communicatiesignalen.
De NSO is opgericht in 2003 als opvolger van het Strategisch Verbindingsinlicht- ingen Centrum (SVIC), dat van 1982 tot 1996 het Technisch InformatieVerwerk- ingsCentrum (TVIC) heette en voortkwam uit het in 1975 opgerichte Wiskundig Centrum (WKC). De voorlopers van het WKC waren Marid IV, afdeling IV van de Marine Inlichtingendienst en GS IV, de in 1914 opgerichte sectie IV van de Generale Staf.
Deze centra vielen onder de Afdeling Verbindingsinlichtingen (AVI) van onze opeenvolgende militaire inlichtingendiensten en waren tot 2005 gevestigd op het Marine-etablissement Kattenburg in Amsterdam. Het NSO schijnt nu in Den Haag gevestigd te zijn.

Taken
De taak van de NSO is de interceptie (onderschepping) van niet-kabelgebonden telecommunicatie, met name satellietcommunicatie en hoogfrequent radiover- keer. De NSO zal deze gegevens filteren, de zgn. verkeersgegevens analyseren en de eventuele versleutelde (gecodeerde) berichten proberen te ontcijferen. Het analyseren van de inhoud van de onderschepte communicatie is en blijft de taak van de AIVD en de MIVD.
Concreet gebeurt dit afluisteren door middel van in totaal 20 satellietschotels die in Burum, Eibergen, Zoutkamp en Eemnes staan of worden opgesteld – dicht bij de schotels van KPN, zodat ze de daarvoor bestemde satellietsignalen vanzelf "meepikken"…

Hoe en wat
De NSO filtert dus in principe alle satellietcommunicatie. Echt af- of meegeluis- terd worden echter alleen die gesprekken, die als verdacht worden aangemerkt op grond van de zoekcriteria. Voor zover bekend is het nog niet mogelijk om grote hoeveelheden spraak op trefwoorden te doorzoeken, dus zullen in de praktijk alleen gesprekken van of naar verdachte telefoonnummers in de gaten worden gehouden.
Buitenlands telefoonverkeer loopt echter niet alleen per satelliet, maar ook via ondergrondse telefoonkabels. De oude koperen kabels hadden maar een beperk- te capaciteit, maar de huidige glasvezelkabels kunnen steeds meer gesprekken verwerken. Of ook die worden afgetapt is niet bekend.

Toegestaan?
Menigeen zal zich nu afvragen: mag dat allemaal zomaar? Is er dan niet zoiets als het briefgeheim?
Het briefgeheim geldt alleen voor poststukken, zij het dat die, indien nodig, op grond van de wet en op last van de rechter mogen worden geopend (art. 13 lid 1 Grondwet).
Voor telefoongesprekken is er het telefoon- en telegraafgeheim, dat echter op grond van een wettelijke bepaling mag worden geschonden (art. 13 lid 2 Grw.) Daarbij is dus geen rechterlijk bevel nodig.
Bij de laatste wijziging van de Wet op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten in 2006, is in art. 25 lid 8 bepaald dat alle niet-kabelgebonden (dus draadloze) com- municatie "die zijn oorsprong of bestemming in andere landen heeft", mag worden afgeluisterd zonder speciale toestemming van de minister (die wel vereist is voor het afluisteren van alle andere vormen van communicatie). Daarmee is dus vol- daan aan de bepaling in de Grondwet.

Doel en middel
Doel van deze toch wel vrij ruime afluistermogelijkheden is niet alleen het waar- borgen en beschermen van nationale belangen, maar vooral ook het bestrijden van (internationaal) terrorisme. Deze informatie kunnen de Nederlandse veilig- heidsdiensten uiteraard zelf gebruiken, maar het is voor hen ook belangrijk om zelf verzamelde gegevens te kunnen ruilen tegen voor ons interessante informatie van buitenlandse geheime diensten.

Links
Kamervragen over de NSO
Bestrijding internationaal terrorisme
Havermans over de NSO
– De Wet op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (PDF)
– Zie ook intel.web-log.nl en mijn eerdere log Geheime diensten

14 gedachten over “Afluisterpraktijken

  1. Een heleboel is nog onduidelijk in donorland. Ik denk dat hier een taak van de overheid ligt voor goede voorlichting zodat de mensen niet zozeer angst voor het onbekende zullen hebben maar kunnen nadenken over het bekende.

  2. Wat mij betreft is de angst ook niet terecht. Het gaat immers om organen als je al overleden bent. Ik zou geen goede reden kunnen bedenken waarom je géén donor zou willen zijn. Misschien uit religieus oogpunt of zo?

    Ik vond het een goede actie van BNN trouwens. Ze hebben niet alleen aandacht op de donoren gevestigd, maar ook aangetoond hoe mediageil wij zijn geworden op tv-programma’s waarbij je kan stemmen op wat-dan-ook.

  3. De actie van BNN vind ik echt grandioos. De aandacht is gevestigd. Ik ga hier niet de discussie aan of je nu wel of geen donorcodicil moet hebben, maar dat van de intensive care afdeling is echt nieuw voor mij.

  4. Het intensive-care-criterium maakt het probleem er niet makkelijker op… je zou zeggen, je kan mensen overtuigen om donor te worden, omdat ze dan andere mensen kunnen helpen… maar als je eenmaal weet dat dat alleen kan als je op de IC overlijdt, dan wordt de kans dat jouw organen daadwerkelijk gebruikt kun- nen worden wel heel klein… en de motivatie om donor te worden, waarschijnlijk niet veel groter…

  5. @Nicks: in een reactie kun je vaak niet alles kwijt wat je verder nog zou willen zeggen, ik bedoel met angst dat er mensen zijn die misschien gaan denken dat als ze donor zijn, hun leven in gevaar is zodra ze in het ziekenhuis liggen omdat ze “toch donor zijn”.
    Maar ook angst die er bij sommigen bestaat over het hiernamaals, maar dat gaat veel te diep om even in een reactie te plempen.

  6. Haha sorry hoor… heb je log niet helemaal gelezen, maar tis zoooooo’n lap tekst! whahaha
    Ik ben niet zo’n geduldigaard die het geduld neemt om zoveel tekst te lezen :S

    Vergeef je me?!?!?!?!?! hihi

  7. Als de overheid dat nodig vindt moeten ze het maar doen. Ik heb niks te verbergen dus ik kan er niet zo mee zitten, je weet dat als je een telefoongesprek voert er altijd kans bestaat dat je afgeluisterd wordt.

    @Latingirl: waarom reageer je dan op een log als je hem toch niet leest?

  8. @ Latingirl
    Voor deze keer vergeef ik je ;-D
    Ik weet, zulke lange stukken tekst lezen minder makkelijk dan korte stukjes, maar ja, als ik eenmaal iets interessant vindt, dan weet ik niet van ophouden 😛

  9. Ja, dat vind ik echt te achterlijk voor woorden en het toppunt van discriminatie.

    @Pasula: eerlijk gezegd had ik het nog niet zo bekeken. Ik kan mij ook niet voorstellen dat in Nederland “haast” wordt gemaakt met je dood als je in een zieke situatie terecht komt. In landen waar levendig gehandeld wordt in organen zou ik mij er iets bij kunnen voorstellen, maar dan dnek ik weer dat ze er daar ook weinig aantrekken van een donorcodicil…

  10. Ik heb niets te verbergen en ook geen geheimen. Natuurlijk zou ik het vervelend vinden als een overheid mij aanspreekt op onschuldig gedrag, maar mijn telefoongesprekken zijn minimaal en totaal niet belangrijk.

  11. Misschien is het geouwehoer van puberende meisjes die praten in voor ons onbegrijpelijke breezer en/of msn-taal wel geheime agenten die zo de afluistervinken in de luren leggen 😀

  12. Zo gek is dat idee niet 😉 Zoals ik in een eerdere log over Breezertaal al eens heb geschreven, komt die “verkeerde” spelling voort uit het taaltje dat hackers vroeger gebruikten om niet gepakt te worden: verkeerd gespelde woorden zijn immers moeilijk met een zoekmachine te vinden!

  13. Ik heb een kennis, een jonge vrouw, die bij leven al donor zal zijn. Zij heeft namelijk 3 gezonde nieren. Een genetische afwijking. Het is voor haar gezondheid beter als ze de derde nier laat verwijderen omdat deze op andere organen drukt. Daar heeft ze last van. Een litteken vindt ze niet erg. Haar baarmoeder is ook al verwijderd. Die heeft ze overigens niet aan iemand gedoneerd.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s