Dubbele nationaliteit

De laatste weken is er de nodige ophef over de dubbele nationaliteit, oftewel het bezitten van twee paspoorten. Deze ophef is ontstaan nadat PVV-fractievoorzitter Geert Wilders aanstoot nam aan het feit dat de nieuwe staatssecretarissen Ahmed Aboutaleb en Nebahat Albayrak naast een Nederlands ook een Marokkaans, resp. Turks paspoort blijken te hebben.

Discussie
Waarschijnlijk zullen bij het oprakelen van deze kwestie, in elk geval bij de achterban van Wilders, ook minder fraaie motieven meespelen, maar dat neemt niet weg dat het geen kwaad kan om eens over deze zaak na te denken.
Diverse mensen beweren dat een dubbele nationaliteit geen probleem is, onder andere omdat het goed zou zijn voor de integratie: mensen worden niet tot radi- cale keuzes gedwongen en kunnen zo op hun eigen manier zoeken naar een combinatie van hun herkomst met hun toekomst.

Juridisch
Nu ben ik erg voor mensen de ruimte geven, alleen denk ik dat we dat moeten loskoppelen van iemands nationaliteit. Emotioneel, sociaal, cultureel en politiek zijn dit soort dingen al complex genoeg en daarom moeten we proberen het ten- minste juridisch zo helder mogelijk te houden.
Vaak lijkt en is het recht bijzonder ingewikkeld, maar desondanks is het toch de taak van het recht om de zaken zo eenduidig mogelijk te regelen, zodat iedereen weet waar hij aan toe is.

Verschuivingen
Daarom zou iedereen in principe ook maar 1 paspoort moeten hebben. Dat geeft aan welke nationaliteit iemand heeft en dus onder welk rechtstelsel hij valt en welke rechten en plichten hij daaronder heeft. Heel duidelijk, maar wel uit een tijd dat mensen weinig of niet mobiel waren.
De rechten en plichten van haar staatsburgers kan een overheid immers alleen effectief afdwingen binnen haar eigen landsgrenzen. Met de toenemende migratie zien we dan ook dat in plaats van staatsburgerschap meer en meer inwonerschap bepalend wordt voor iemands rechten en plichten: beter een 1 inwoner in de hand dan 10 staatsburgers in de lucht…

Wederkerigheid
Daarom is het goed dat staatsburgerschap en inwonerschap niet teveel uiteen- lopen. Dat wie in een land redelijk is ingeburgerd ook vrij gemakkelijk het staats- burgerschap kan verkrijgen en dat wie lang genoeg uit een land weg is, ook zijn staatsburgerschap verliest.
Dat vereist echter wel dat het nationaliteitsrecht van landen op elkaar is afge- stemd, bijv. zo dat wie elders het staatsburgerschap verkrijgt, automatisch zijn oude nationaliteit verliest.
Precies een gebrek aan deze wederkerigheid is de oorzaak van de huidige dub- bele nationaliteitenkwestie. Landen als Turkije en Marokko hebben namelijk bepaald dat hun burgers (en hun nakomelingen) niet of nauwelijks hun nationa- liteit kunnen verliezen, met als gevolg dat deze landen zeer veel staatsburgers hebben die inwoner of zelfs tegelijk staatsburger van andere landen zijn…

Belangrijk
Men zou kunnen zeggen dat dat niet zo erg is omdat die landen toch nauwelijks greep hebben op hun buitenlands wonende burgers en bovendien de meeste wetten voor inwoners bedoeld zijn. Dat is voor een groot deel waar, maar daarmee is niet alles gezegd. Landen als Turkije en Marokko zien het, getuige hun recht, niet zo. Voor hen is het staatsburgerschap kennelijk een heel stuk belangrijker dan voor ons hier in het Westen.
Bovendien zijn er een aantal niet geheel onbelangrijke rechten en plichten die nog wel aan het staatsburgerschap verbonden zijn: denk aan dienstplicht en actief en passief kiesrecht. Zeker in combinatie met het veel grotere belang dat genoemde landen aan hun staatsburgerschap hechten, blijven hun burgers dus juridisch aan hun herkomstland verbonden, op een manier waarop Nederland geen invloed heeft.
Een land als Turkije kan haar burgers dus verplichtingen opleggen die misschien wel in strijd zijn met onze wetten en opvattingen (ik weet zo niet of de beruchte wet tegen de belediging van de Turkse identiteit daaronder valt).

Oplossing?
Het is niet erg realistisch om te verwachten dat zulke landen hun nationaliteits- recht op korte termijn zo zullen aanpassen dat hun burgers de vrijheid krijgen om een ander staatsburgerschap aan te nemen. Wel zou het misschien mogelijk, en zeker wenselijk, zijn om met zulke landen verdragen te sluiten waarin zoiets geregeld wordt.
Dubbele nationaliteit is immers lang niet overal een even groot probleem. Bij de vele Nederlanders die overzee wonen levert het geen problemen op. Maar als vele honderdduizenden inwoners van ons land tevens het staatsburgerschap van tamelijk nationalistische landen hebben, dan is dat wel iets waar ooit een eind aan zou moeten kunnen komen…

(PS: volgens deze log op hoeiboei.web-log.nl zouden Marokkanen volgens de Marokkaanse wet wel afstand van hun staatsburgerschap kunnen doen)

12 gedachten over “Dubbele nationaliteit

  1. Leuk dat je naar de reacties van je lezers hebt geluisterd en de Winq hebt gekocht. Ik vind de minimalistische stijl zelf erg fijn, en de inhoud is ook wel aardig. Toch heb ik nog steeds het gevoel em te snel uit te hebben, maar dat zal wel aan mijn eisen aan een magazine liggen!

  2. Zelf heb ik onlangs mijn abo op de GK opgezegd. De Winq en Squeeze lopen nog, maar de Winq steekt erbij mij met kop en schouders bovenuit. Ook de Squeeze ga ik opzeggen. Volgens mij kan ik nog beter lid worden van de Men’s Health. 😉

  3. @PaulHUzzzz: Ik lees Elsevier elke week. Heb laatst Vrij Nederland gekocht. Is de Groene Amsterdammer een interessant goed opinieblad? Misschien dat ik em eens kan kopen..

  4. Ik heb de Winq een keer gekocht en moet zeggen dat ik het met plezier gelezen heb. Ikzelf schaar mij niet onder de intelectuelen onder ons, maar soms is het erg prettig om iets meer ‘inhoud’ te lezen.

  5. Ik ben zowel abonnee van GK en Winq. Het verschil in prijs en pagina’s zit ‘m waarschijnlijk in het feit dat de GK frequenter uitkomt. De GK zie ik als een appel en de Winq als een peer. Dus ik ga ze niet met elkaar vergelijken.. ;o)

  6. Dit is een heel genuanceerd stukje. Een dubbele nationaliteit hoeft op zich geen probleem te zijn, maar het kan in sommige gevallen we tot conflicten leiden. Overigens kan ook een gewone verbondenheid of sympathie voor een ander land soms tot conflicterende loyaliteiten leiden.

    Maar je hebt gelijk dat er zich vooral een probleem kan voordoen, als bepaalde landen een te grote greep op hun xe2x80″ eigenlijk voormalige xe2x80″ burgers proberen te houden, vooral als die landen wetten kennen die we niet al te democratisch of verstandig achten. Zolang iemand die ermee in conflict dreigt te komen, wegblijft is er niet zoveel aan de hand, maar toch. Dat je je nationaliteit in bepaalde gevallen niet zo gemakkelijk kwijtraakt, kan een zekere bescherming bieden, maar het kan ook bedreigend zijn: staten zouden niet zoxe2x80x99n zware wissel op mensen mogen trekken. Je moet ook het recht hebben een nationaliteit op te geven. Is het overigens nog wel zo dat als je als Nederlander boven de achttien vrijwillig een andere nationaliteit aanneemt, dat je dan je Nederlanderschap verliest? Ik dacht dat het vroeger vooral zo was dat als je als Nederlander min of meer buiten je wil om als minderjarige een aan andere nationaliteit had verworven, bijvoorbeeld door elders geboren te worden, dat je dan die twee nationaliteiten mocht behouden, zoals dat ook geldt als je Nederlander wordt en een ander land je niet laat gaan of met de verwerving van je nieuwe nationaliteit geen problemen heeft.

    Maar een goed internationaal systeem zou eenduidiger zijn. Maar dat veronderstelt meer recht dan er nu is in de wereld. Want welk recht hebben vreemdelingen en inwoners van een andere nationaliteit? Nationaliteit is ook bedoeld om te xe2x80x9cdiscriminerenxe2x80x9d: het geeft exclusieve rechten. Maar je kunt bijna niet in een sluitend systeem vastleggen welke rechten vreemdelingen in elk land mogen hebben.

    Overigens kan ik me voorstellen dat je binnen de EU zoiets wel onderling regelt. Dus als Turkije bij de EU zou komen, dat je dan ook regelt hoe het zit met de nationaliteit. Maar in dat geval zouden omstreden wetten die mensen het leven lastig kunnen maken, ook al geschrapt zijn. Het probleem ligt uiteindelijk, denk ik, niet zozeer in dubbele paspoorten op zich, maar wel in soms niet al te democratische wetten in bepaalde staten en het beslag dat ze op mensen leggen.

  7. @ Jan Dirk Snel
    Dank voor je reactie!
    Volgens de Rijkswet op het Nederlanderschap kan je de Nederlandse nationaliteit op diverse manieren verliezen, o.a. wanneer je vrijwillig een andere nationaliteit verkrijgt en wanneer je tevens een andere nationaliteit hebt (verkregen) en 10 jaar lang buiten Nederland woont.

    Ik zie de kern van het probleem vooral in het ongelimiteerde beslag dat sommige mensen op hun (voormalige) inwoners leggen, in het te groot worden van het verschil tussen staatsburgerschap en inwonerschap.

    Korte tijd een dubbele nationaliteit hebben, of als kind van ouders uit verschil- lende landen twee paspoorten hebben, kan soms handig, soms problematisch zijn, maar is geen bijzonder probleem van algemeen belang (want onvermijdelijk voortkomend uit de migratie).
    Maar langer dan zo’n ene generatie zou het niet mogen duren, want anders wordt een bepaalde nationaliteit volledig erfelijk en dat is niet in overeenstemming met het (pre- en postnationalistische) onderscheid tussen afstamming en burgerschap, tussen herkomst en toekomst…

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s